www.socialedialoog.be - Duurzaam werk voor oudere werknemers

De European Working Conditions Survey legt de nadruk op 8 duurzame arbeidsvoorwaarden voor oudere werknemers.

  1. uurroosters: werken in ploegensystemen en nachtarbeid vormen een rem voor langer werken;
  2. ergonomie: goede houdingen maken het werk minder lastig en langer houdbaar;
  3. tempo: strakke deadlines werken demotiverend;
  4. evenwicht: werk dat gemakkelijker te combineren valt met andere verplichtingen geeft ademruimte;
  5. autonomie: een zekere vrijheid om het werk uit te voeren versterkt de eigenwaarde;
  6. waardering: 50-plussers weten ondersteuning te waarderen en kunnen bij gebrek er aan ontmoedigd zijn;
  7. carrière: ook aan 50 jaar mogen er loopbaanperspectieven zijn;
  8. werkzekerheid: de vraag of men ontslagen zal worden of niet sedeert.

De statistieken tonen aan dat er een verband bestaat tussen de duurzaamheidsvoorwaarden, de jobtevredenheid en de werkzaamheidsgraad van 50-plussers.

De enquête toont ook aan dat 50-plussers in België zich vrij goed voelen op hun werk.Maar de internationale vergelijking brengt ook enkele paradoxen aan het licht.

  1. Wat de tevredenheidssquore betreft neemt België de 5°plaats in van alle EU-landen;
  2. Belgische oudere werknemers hebben een zelfbeeld over hun gezondheid dat beter is dan het EU-gemiddelde (11° plaats);
  3. 35% van de 50-plussers in België vindt dat het moeilijk is om te blijven werken na hun zestigste (16°plaats, en serieus onder het EU-gemiddelde).

Op eerste zicht is er Belgische paradox tussen de relatief goede arbeidsomstandigheden voor oudere werknemers en het pessimisme over werken na 60 jaar. Hoe kan men uitleggen? We schuiven de volgende werkhypothese naar voor, de juridische mindset: de reglementering i.v.m. het einde van de loopbaan is een determinerende factor omdat ze verwachtingen en mogelijkheden schept om vroeger te stoppen met werken. Het zijn de verwachtingen naar meer vrijheid, weg van het ondergeschikt verband, die de overhand nemen op ervaringen op het werk.

Dit cijfermateriaal verruimt dus de discussie over de werkzaamheidsgraad van oudere werknemers. We mogen die niet herleiden tot de landingsbanen en de leeftijd van SWT of vervroegd pensioen.

Kwaliteit van en op het werk is een determinerende factor, dat lijkt nu bewezen te zijn. Dit soort onderzoek schept hoop. Kleine aanpassingen aan het werk in de lijn van dit onderzoekopenen perspectieven voor langer werk die niet noodzakelijk veel geld kosten. Maar wil men structureel het probleem aanpakken dan zijn een andere werkorganisatie en meer arbeidsmobiliteit geboden, wat een ander paar mouwen is. Het "politieke" probleem is dat de kwaliteit van de arbeid niet gedecreteerd kan worden. Duurzaam werk realiseert men op de werkvloer, in overleg.

Bron: Sustainable work and the ageing workforce.